Η χρήση ψυχοδραστικών ουσιών για ψυχαγωγικούς σκοπούς, όπως η κάνναβη, η κοκαΐνη και οι αμφεταμίνες, συνδέεται με σημαντικά αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου, ακόμη και σε νεότερες ηλικίες. Αυτό προκύπτει από μεγάλη μετα-ανάλυση ερευνητών του Πανεπιστημίου του Κέμπριτζ, οι οποίοι εξέτασαν δεδομένα από περισσότερα από 100 εκατομμύρια άτομα.
Τα ευρήματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό International Journal of Stroke και αναδεικνύουν τη σχέση μεταξύ της χρήσης ουσιών και της εμφάνισης εγκεφαλικών επεισοδίων.
Εγκεφαλικό επεισόδιο & Χρήση ψυχοδραστικών ουσιών Αυξημένος κίνδυνος εγκεφαλικού ακόμη και σε νέους
Το εγκεφαλικό επεισόδιο αποτελεί μία από τις σημαντικότερες απειλές για τη δημόσια υγεία παγκοσμίως, καθώς κατατάσσεται στην τρίτη κύρια αιτία θανάτου και αναπηρίας.
Πρόκειται, ωστόσο, για μια πάθηση που σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με τροποποιήσιμους παράγοντες κινδύνου, όπως:
- ανθυγιεινή διατροφή
- έλλειψη σωματικής άσκησης
- κάπνισμα και κατανάλωση αλκοόλ
- χρήση ψυχοδραστικών ουσιών
Η χρήση ψυχοδραστικών ουσιών παραμένει υψηλή
Σύμφωνα με στοιχεία για το 2024:
Το 8,8% των ενηλίκων ηλικίας 16–59 ετών στην Αγγλία και την Ουαλία (περίπου 2,9 εκατομμύρια άνθρωποι) δήλωσαν ότι έκαναν χρήση κάποιας νόμιμης ή παράνομης ουσίας για ψυχαγωγικούς λόγους μέσα στο προηγούμενο έτος.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, περισσότεροι από τους μισούς ανθρώπους ηλικίας άνω των 12 ετών έχουν κάνει τουλάχιστον μία φορά χρήση ουσιών όπως κάνναβη, κοκαΐνη ή οπιούχα.
Διπλάσιος ο κίνδυνος εγκεφαλικού από κοκαΐνη και αμφεταμίνες
Η ανάλυση των ερευνητών από το Τμήμα Κλινικών Νευροεπιστημών του Πανεπιστημίου του Κέμπριτζ έδειξε ότι η χρήση συγκεκριμένων ουσιών συνδέεται με σημαντική αύξηση του κινδύνου εγκεφαλικού επεισοδίου.
Συγκεκριμένα:
- Η κοκαΐνη αύξησε τον κίνδυνο εγκεφαλικού κατά 96%.
- Οι αμφεταμίνες αύξησαν τον κίνδυνο κατά 122%.
- Η κάνναβη συνδέθηκε με αύξηση του κινδύνου κατά περίπου 37%.
Αντίθετα, οι ερευνητές δεν εντόπισαν στατιστικά σημαντική συσχέτιση μεταξύ της χρήσης οπιοειδών και του κινδύνου εγκεφαλικού επεισοδίου.
Χρήση ψυχοδραστικών ουσιών & εγκεφαλικό: Ακόμη μεγαλύτερος κίνδυνος για άτομα κάτω των 55 ετών
Όταν οι επιστήμονες εξέτασαν ειδικά άτομα κάτω των 55 ετών, τα αποτελέσματα ήταν ακόμη πιο ανησυχητικά.
Η χρήση αμφεταμινών σχεδόν τριπλασίασε τον κίνδυνο εγκεφαλικού (αύξηση 174%), κοκαΐνης αύξησε τον κίνδυνο κατά 97% και κάνναβης αύξησε τον κίνδυνο κατά 14%.
Τα δεδομένα αυτά υπογραμμίζουν ότι η χρήση ουσιών μπορεί να επηρεάσει σοβαρά την εγκεφαλική υγεία ακόμη και σε σχετικά νεαρές ηλικίες.
Τι είναι η Μεντελιανή τυχαιοποίηση
Για να διερευνήσουν περαιτέρω τη σχέση μεταξύ χρήσης ουσιών και εγκεφαλικού επεισοδίου, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μια προηγμένη στατιστική μέθοδο, γνωστή ως Μεντελιανή τυχαιοποίηση.
Η μέθοδος αυτή αξιοποιεί γενετικά δεδομένα για να εξετάσει αν ένας παράγοντας κινδύνου συνδέεται αιτιολογικά με μια ασθένεια και όχι απλώς στατιστικά.
Πώς οι ουσίες αυξάνουν τον κίνδυνο εγκεφαλικού
Η ανάλυση έδειξε ότι:
- οι διαταραχές χρήσης κοκαΐνης σχετίζονται ιδιαίτερα με εγκεφαλική αιμορραγία και καρδιοεμβολικό εγκεφαλικό
- οι διαταραχές χρήσης κάνναβης συνδέονται με αυξημένο συνολικό κίνδυνο εγκεφαλικού, ειδικά σε εγκεφαλικά που σχετίζονται με μεγάλες αρτηρίες
Επιπλέον, η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ συνδέθηκε με αυξημένο κίνδυνο καρδιοεμβολικού εγκεφαλικού και εγκεφαλικών επεισοδίων που σχετίζονται με μεγάλες αρτηρίες.
Πιθανοί μηχανισμοί που οδηγούν σε εγκεφαλικό
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι οι ουσίες αυτές μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εγκεφαλικού μέσω διαφόρων μηχανισμών, όπως:
- απότομη αύξηση της αρτηριακής πίεσης
- σπασμός και στένωση αιμοφόρων αγγείων
- διαταραχές καρδιακού ρυθμού
- αυξημένη πήξη του αίματος
- φλεγμονή ή αγγειίτιδα
Οι μηχανισμοί αυτοί μπορούν να προκαλέσουν τόσο ισχαιμικά εγκεφαλικά επεισόδια (λόγω θρόμβων) όσο και αιμορραγικά εγκεφαλικά.
Πηγή: dailypharmanews.gr
